2-8. تفاوت عام و مطلق ……………………………………………………………………………………………45
2-8-1. تحقیق مطلب ……………………………………………………………………………………………….48
2-9. حقیقت یا مجاز بودن استعمال مطلقی که مقید شده …………………………………………………49
2-9-1. تحقیق مطلب ……………………………………………………………………………………………….49
2-10. اجتماع مطلق و مقید ………………………………………………………………………………………..50
2-10-1. صورت عدم تنافی بین مطلق و مقید ………………………………………………………………..50
2-10-2. صورت تنافی بین مطلق و مقید ………………………………………………………………………51
2-10-2-1. هر دو ایجابی باشند ………………………………………………………………………………….52
2-10-2-2. یکی سلبی و دیگری ایجابی باشد ………………………………………………………………54
2-10-2-3. هر دو سلبی باشند ……………………………………………………………………………………55
جمع بندی ………………………………………………………………………………………………………………55
فصل سوم: مقدمات حکمت و کاربرد آن ……………………………………………………………59
3-1. دلالت قرائن بر اطلاق و جایگاه آنها……………………………………………………………………60
3-2. مقدمات حکمت ………………………………………………………………………………………………61
3-2-1. امکان اطلاق و تقیید ……………………………………………………………………………………..62
3-2-1-1. اقوال در زمینه مقدمه امکان …………………………………………………………………………63
3-2-1-2. تحقیق مطلب ……………………………………………………………………………………………65
3-2-2. عدم نصب قرینه بر تقیید …………………………………………………………………………………66
3-2-2-1. مقصود از قرینه …………………………………………………………………………………………66
3-2-2-2. برخی اقوال درمقدمه عدم نصب قرینه …………………………………………………………..68
3-2-2-3. بیان شهید صدر ………………………………………………………………………………………..68
3-2-2-4. شک در احتمال وجود قرینه و قرینیت موجود ………………………………………………..72
3-2-2-5. تحقیق مطلب ……………………………………………………………………………………………73
3-2-3. احراز در مقام بیان بودن متکلم ………………………………………………………………………..74
3-2-3-1. منظور از بیان ……………………………………………………………………………………………77
3-2-3-2. بیان آیت الله حائری …………………………………………………………………………………..78
3-2-3-3. اصل عقلایی و تردید در مقام بیان بودن ………………………………………………………..79
3-2-3-4. تحقیق مطلب ……………………………………………………………………………………………80
3-2-4. عدم قدر متیقن در مقام تخاطب ……………………………………………………………………….81
3-2-4-1. انواع قدر متیقن …………………………………………………………………………………………82
3-2-4-1-1. قدر متیقن خارجی …………………………………………………………………………………82
3-2-4-1-2. قدر متیقن در مقام تخاطب ………………………………………………………………………83
3-2-4-2. اشکال به آخوند ……………………………………………………………………………………….84
3-2-4-3. تحقیق مطلب ……………………………………………………………………………………………85
3-2-5. عدم انصراف ……………………………………………………………………………………………….86
این مطلب را هم بخوانید :
3-2-5-1. معنای انصراف ………………………………………………………………………………………….87
3-2-5-2. اقسام انصراف …………………………………………………………………………………………..87
3-2-5-2-1. انصراف بدوی ……………………………………………………………………………………..88
3-2-5-2-2. انصراف تیقنی ………………………………………………………………………………………88
3-2-5-2-3. انصراف ظهوری …………………………………………………………………………………..88
3-2-5-2-4. انصراف اشتراکی ………………………………………………………………………………….89
3-2-5-2-5. انصراف نقلی ……………………………………………………………………………………….89
3-2-5-3. انصراف از یک نگاه ………………………………………………………………………………….90
3-2-5-3-1. انصراف بدوی ……………………………………………………………………………………..90
3-2-5-3-2. انصراف ناشی از کثرت استعمال ………………………………………………………………91
3-2-5-4. تداخل دو انصراف ……………………………………………………………………………………92
2-3-1-2- فراهم سازی زمینه تهذیب نفس:………………………………………………………………..65
2-3-1-3- بیان روایات و معارف اهل بیت:……………………………………………………………….67
2-3-2- کارکرد سیاسی………………………………………………………………………………………………….68
2-3-2-1- مجالس مذهبی ابزار مبارزه سیاسی اهل بیت (علیهم السلام)…………………………………………………69
2-3-2-2- رزمایش سیاسی………………………………………………………………………………………71
2-3-2-3- افزایش روحیه جهاد و شهادت طلبی و ظلم ستیزی در برابر دشمنان………………73
2-3-2-4- افزایش معرفت و بصیرت در مخاطبان………………………………………………………75
2-3-2-5- افزایش روحیه تولی و تبری……………………………………………………………………..77
2-3-3- کارکرد تربیتی…………………………………………………………………………………………………..81
2-3-3-1- ذکر خدا…………………………………………………………………………………………………82
2-3-3-2- معرفی الگو های برتر و نمونه های ناپسند………………………………………………….84
2-3-3-3- یادآوری نعمت های الهی…………………………………………………………………………86
2-3-3-4- یادآوری مرگ و قیامت…………………………………………………………………………….88
2-3-4- کارکرد فرهنگی………………………………………………………………………………………………..90
2-3-4-1- حفظ و استمرار هویت و فرهنگ دینی……………………………………………………….90
2-3-4-2- تقویت و گسترش ادبیات و هنرهای مذهبی……………………………………………….91
2-3-4-3- شکل گیری مراکز دینی-فرهنگی………………………………………………………………92
2-3-5- کارکرد اجتماعی……………………………………………………………………………………………….94
2-3-5-1- افزایش وحدت و همبستگی اجتماعی………………………………………………………..94
2-3-5-2- از میان رفتن طبقات اجتماعی ظاهری………………………………………………………..96
2-3-5-3- تقویت ارتباطات دینی………………………………………………………………………………98
2-3-6- کارکرد روانشناختی…………………………………………………………………………………………..99
2-3-6-1- برانگیختن عواطف دینی…………………………………………………………………………..99
2-3-6-2- تکرار و تلقین……………………………………………………………………………………….101
2-3-6-3- برقراری ارتباط مستقیم و چهره به چهره…………………………………………………..104
2-3-6-4- ایجاد آرامش روحی…………………………………………………………………………….108
جمع بندی………………………………………………………………………………………………………………………….112
فصل سوم: آسیب شناسی مجالس مذهبی……………………………………………………………………………….113
3-1- واعظان و ذاکران………………………………………………………………………………………………………..114
3- 1-1- عدم تجهیز به اندیشههای ناب و مستدل…………………………………………………………..117
3- 1-2- غفلت از تهذیب نفس…………………………………………………………………………………..118
این مطلب را هم بخوانید :
3- 1-3- غلو…………………………………………………………………………………………………………….121
3- 1-5- خرافات در مجالس مذهبی……………………………………………………………………………124
3-1-6- تشدید اختلافات فرقه ای در بین مسلمین………………………………………………………….126
3- 1-7- افراط و تفریط در طرح مسایل سیاسی…………………………………………………………….127
3- 1-8- برخورد کاسبکارانه………………………………………………………………………………………..128
3- 1-9- استفاده از آهنگهای نامناسب و سبکهای مبتذل(غنا)………………………………………129
3-2- آسیبهای مربوط به متولیان مجالس مذهبی…………………………………………………………………..132
3-2-1- اکتفا به مداحی و کاستن از برنامههای محتوایی شعورمحوری……………………………….132
2ـ3.آمادگی و دردسترس بودن……………………………………………………………………………..26
2ـ4.وفا و ایمان……………………………………………………………………………………………………….28
2ـ5.امید………………………………………………………………………………………………………………….33
فصل سوم:انسان
3ـ1.شناخت انسان…………………………………………………………………………………………………37
3ـ2.حقیقت انسان………………………………………………………………………………………………….38
3ـ3.بی قراری انسان در دوره مدرن………………………………………………………………………39
3ـ4.انسان مساله ساز……………………………………………………………………………………………..45
3ـ5.تشویش،دلهره و اضطراب در انسان………………………………………………………………..51
3ـ6.انسان مشوش در مقام اذیت و آزار خویش…………………………………………………….54
3ـ7. تشویش مورد نکوهش بزرگان……………………………………………………………………….56
3ـ8.آزادی……………………………………………………………………………………………………………….58
این مطلب را هم بخوانید :
3ـ9.مرگ و ناامیدی……………………………………………………………………………………………….62
3ـ10.شر و رستگاری………………………………………………………………………………………………66
3-4-7-3- گروه با فعل جمع……………………………………………………………………………………………. 70
3-4-7-4- امت با جمع…………………………………………………………………………………………………….. 70
3-4-8- عدم مطابقت فعل و فاعل از نظر شخص در مرزباننامه (التفات) ……………………….. 71
3-5- شیوهی نفی افعال در مرزباننامه…………………………………………………………………………………….. 71
3-5-1- جدا شدن علامت نفی از فعل در مرزباننامه………………………………………………………… 72
3-5-2- افزودن علامت نفی بر قسمت آخر فعل در مرزباننامه………………………………………… 72
3-5-3- آمدن علامت نفی بر سر قرینه در هنگام مقارنه در مرزباننامه…………………………… 73
3-5-4- «نه» به صورت کلمهای مستقل…………………………………………………………………………….. 73
3-5-5- نفی افعال با تکواژ «مَ» در مرزباننامه……………………………………………………………………. 74
3-5-6- نفی افعال با تکواژ «نا» در مرزباننامه…………………………………………………………………….. 75
فصل چهارم: نظام معنایی و مشتقات فعل در مرزباننامه (افعال در معانی دیگر،
فعلهای کم کاربرد و متروک، ترکیب و کاربردهای خاص قدیمی افعال، اسم مصدر و حاصل مصدر)
4-1- کارکرد افعال با معانی دیگر در مرزباننامه……………………………………………………………………… 77
4-1-1- معانی دیگر آمدن در مرزباننامه…………………………………………………………………………….. 77
4-1-2- معانی دیگر افتادن در مرزباننامه……………………………………………………………………………. 79
4-1-3- معانی دیگر یافتن در مرزباننامه…………………………………………………………………………….. 82
4-1-4- معانی دیگر نقل کردن در مرزباننامه……………………………………………………………………… 82
4-1-5- معانی دیگر گردیدن در مرزباننامه…………………………………………………………………………. 83
4-1-6- معانی دیگر گردانیدن و گردیدن در مرزباننامه ……………………………………………………. 84
4-1-6-1- گردانیدن………………………………………………………………………………………………………….. 84
4-1-6-2- گردیدن …………………………………………………………………………………………………………… 84
4-1-7- معانی دیگر شدن در مرزباننامه……………………………………………………………………………… 85
4-1-8- معانی دیگر رفتن در مرزباننامه……………………………………………………………………………… 85
4-1-9- معانی دیگر ساختن در مرزباننامه…………………………………………………………………………. 86
4-1-10- معانی مختلف ماندن در مرزباننامه……………………………………………………………………… 87
4-1-11- معانی مختلف گشتن در مرزباننامه…………………………………………………………………….. 87
4-1-12- معانی مختلف نمودن در مرزباننامه…………………………………………………………………….. 88
4-1-13- معانی مختلف داشتن در مرزباننامه……………………………………………………………………. 89
4-1-14- معانی مختلف کردن در مرزباننامه……………………………………………………………………… 90
4-1-15- معانی مختلف دیدن در مرزباننامه………………………………………………………………………. 90
4-1-16- معانی دیگر دمیدن، زدن، دیدن، دادن، باشیدن، تسلم کردن، پرسید، مرتب گردانیدن، رسیدن و پیداکردن در مرزباننامه………………………………………………………………………………………………………………………………… 91
4-2- فعلهای کم کاربرد یا متروک در مرزباننامه ……………………………………………………………….. 92
4-2-1- به کارگیری افعال به شیوه کهن در مرزباننامه…………………………………………………….. 93
4-2-2- افعال کم کاربرد در مرزباننامه……………………………………………………………………………….. 93
4-2-3- افعال با شکلی متفاوت با امروز در مرزباننامه……………………………………………………….. 97
4-2-4- افعال متروک یا کم کاربرد در مرزباننامه………………………………………………………………. 98
4-3- ترکیب و کاربرد خاص و قدیمی افعال در مرزباننامه…………………………………………………… 111
4-3-1- ترکیب افعال در مرزباننامه…………………………………………………………………………………….. 111
4-3-1-1- ترکیب افعال فارسی با مصادر عربی در مرزباننامه………………………………………. 111
4-3-1-2- ساختن افعال مرکب با کلمات قدیمی فارسی در مرزباننامه………………………. 113
4-3-2- افعال سادهی قدیمی فارسی در مرزباننامه…………………………………………………………… 118
4-3-3- ساختن مصدر مرکب از اسم مفعول یا اسم فاعل در مرزباننامه…………………………. 119
4-3-3-1- ساختن مصدر مرکب از اسم مفعول……………………………………………………………… 119
4-3-3-2- ساختن مصدر مرکب از اسم فاعل………………………………………………………………… 121
4-3-3-3- ساختن مصدر مرکب از بن مضارع با پسوند«ه» اسم ساز…………………………… 122
4-4- کارکرد اسم مصدر و حاصل مصدر در مرزباننامه…………………………………………………………. 123
4-4-1- انواع اسم مصدر در مرزباننامه……………………………………………………………………………….. 123
4-4-1-1- اسم مصدر مختوم به «ش» در مرزباننامه……………………………………………………. 123
4-4-1-1-1- اسم مصدر شینی از کلمههای مفرد (به قیاس امروز) در مرزباننامه…. 124
4-4-1-1-2- اسم مصدر با ریشه فعل در مرزباننامه (که منطبق با دوم شخص مفرد امر حاضر است) 124
4-4-1-2- اسم مصدر با افزودن «آر» بر ریشه فعل……………………………………………………. 125
4-4-1-2- اسم مصدر مرخّم در مرزباننامه…………………………………………………………………….. 126
4-4-2- حاصل مصدر در مرزباننامه…………………………………………………………………………………….. 126
4-4-2-1- حاصل مصدر با افزودن «ی» در مرزباننامه………………………………………………….. 126
4-4-2-1-1- حاصل مصدر با افزودن «ی» بر آخر اسم در مرزباننامه…………………….. 127
4-4-2-1-2- حاصل مصدر با افزودن «ی» بر آخر صفت بسیط در مرزباننامه……….. 127
4-4-2-1-3- حاصل مصدر با افزودن «ی» بر آخر صفت مرکب در مرزباننامه……….. 127
4-4-2-1-4- حاصل مصدر در کلمههای مختوم به الف و هاء…………………………………… 127
4-4-2-2- حاصل مصدر با افزودن (- گی) در مرزباننامه………………………………………………. 128
4-4-2-3- به کارگیری حاصل مصدرهای عربی در مرزباننامه………………………………………. 128
فصل پنجم: شیوه متعدی و مجهول نمودن افعال در مرزباننامه
5-1- شیوه های متعدی کردن افعال در مرزباننامه………………………………………………………………… 131
5-1-1- متعدی کردن افعال با تکواژ سببی «ان» در مرزباننامه………………………………………. 131
5-1-2- افزودن نشانهی متعدی به آخر افعال متعدی……………………………………………………….. 132
5-1-3- ساختن افعال متعدی با افزودن الف یا فتحه قبل از علامت مصدری در مرزباننامه 133
5-1-4- متعدی نمودن افعال با به کارگیری معادل در مرزباننامه……………………………………. 133
5-2- کارکرد افعال لازم و متعدی در مرزباننامه……………………………………………………………………. 134
5-2-1- فعلهای دوگانه (لازم و متعدی) در مرزباننامه…………………………………………………….. 134
5-3- شیوه های مجهول کردن افعال در مرزباننامه………………………………………………………………… 137
5-3-1- فعل مجهول با صفت مفعولی بلند در مرزباننامه………………………………………………….. 138
5-3-1-1- فعل مجهول به استعانت از فعل شدن در مرزباننامه…………………………………… 138
5-3-1-2- ساختن فعل مجهول با استعانت از فعل معین آمدن در مرزباننامه…………… 139
5-3-1-3- آوردن نقش نمای «را» همراه نایب فاعل فعل مجهول در مرزباننامه………… 139
5-3-1-4- افعال مجهول به کمک گشتن و گردیدن در مرزباننامه………………………………. 140
5-3-1-4-1- گردیدن …………………………………………………………………………………………………… 140
5-3-1-4-2- گشتن………………………………………………………………………………………………………. 140
5-3-1-5- همراه شدن فعل مجهول با فاعل در مرزباننامه…………………………………………… 140
5-3-1-6- فعل مجهول مرکب با همکرد «کردن»………………………………………………………….. 141
5-3-2- فعل مجهول با صفت مفعولی کوتاه در مرزباننامه………………………………………………… 141
5-3-3- فعل مجهول کوتاه یا فعل مجهول بدون صفت مفعولی در مرزباننامه………………… 142
5-3-4- به کار رفتن فعل مجهول به جای فعل معلوم در مرزباننامه……………………………….. 142
فصل ششم: ساختمان و ریشه افعال در مرزباننامه (ساختمان افعال، حروف و ادواتی که پس و پیش فعل میآید، حروف اضافه اختصاصی و ریشه و ماده افعال)
6-1- ساختمان افعال در مرزباننامه…………………………………………………………………………………………. 144
6-1-1- فعل ساده (بسیط) در مرزباننامه……………………………………………………………………………. 144
6-1-2- فعلهای پیشوندی مرزباننامه…………………………………………………………………………………. 146
6-1-2-1- پیشوندها با افزودن معنای جدید در مرزباننامه در مرزباننامه……………………. 147
6-1-2-2- افعال با پیشوندهای مختلف در مرزباننامه……………………………………………………. 148
6-1-2-3- پیشوندها بدون هیچ تأثیری در افعال مرزباننامه…………………………………………. 150
6-1-2-4- فاصله گرفتن پیشوند از فعل در مرزباننامه …………………………………………………. 152
6-1-3- افعال مرکب پیشوندی مرزباننامه…………………………………………………………………………… 152
این مطلب را هم بخوانید :
6-1-4- انواع عبارتهای فعلی در مرزباننامه……………………………………………………………………… 153
6-1-4-1- عبارتهای فعلی طولانی مرزباننامه………………………………………………………………. 154
6-1-4-2- عبارتهای فعلی کوتاه مرزباننامه………………………………………………………………….. 155
6-1-4-2-1- قرار گرفتن پیشوند قبل از دیگر اجزا در عبارت فعلی ……………………….. 155
6-1-4-2-2- همراه شدن دو پیشوند با هم در مرزباننامه…………………………………………. 156
6-1-5- فعلهای مرکب مجازی و کنایی و عامیانهی مرزباننامه……………………………………….. 157
6-1-5-1- فعلهای مرکب مجازی و کنائی مرزباننامه…………………………………………………… 157
6-1-5-2- فعل مرکب عامیانه…………………………………………………………………………………………… 159
6-1-6- فعل مرکب در مرزباننامه………………………………………………………………………………………… 159
6-1-6-1- فعل مرکب استوار……………………………………………………………………………………………. 160
6-1-6-2- فعل مرکب نا استوار………………………………………………………………………………………… 161
6-1-6-3- جدا شدن اجزای فعل مرکب در مرزباننامه………………………………………………….. 162
6-1-6-4- فعلیار نیمه کلمه در مرزباننامه……………………………………………………………………… 163
6-1-6-5- همراه شدن فعلیار افعال مرکب با «ت» عربی در مرزباننامه………………………. 163
6-1-6-5-1- رفتن فعلیار به باب مفاعله در مرزباننامه………………………………………………. 164
6-1-6-5-2- همراه شدن فعلیار با «ت» زاید در مرزباننامه……………………………………… 164
6-1-6-6- همکردهای به کار رفته در مرزباننامه……………………………………………………………. 165
6-1-7- تراکم افعال در مرزباننامه……………………………………………………………………………………….. 173
6-2- آوردن حروف و ادواتی پیش یا پس از فعل در مرزباننامه ………………………………………… 174
6-2-1- الف اطلاق (اشباع) در مرزباننامه …………………………………………………………………………. 175
6-2-2- پسوند فعلی «ی» در مرزباننامه…………………………………………………………………………….. 176
6-2-2-1- یای شرطی در مرزباننامه……………………………………………………………………………….. 176
6-2-2-2- یاء بیان خواب در مرزباننامه………………………………………………………………………….. 176
6-2-2-3- یاء استمراری در مرزباننامه …………………………………………………………………………. 177
6-2-2-4- یاء بیان نوع یا مبالغه در مرزباننامه ……………………………………………………………… 177
6-2-3- باء تأکید (زینت) در مرزباننامه …………………………………………………………………………….. 177
6-2-3-1- افزودن پیش جزء «ب» بر سر فعل ماضی مطلق در مرزباننامه ……………….. 178
6-2-3-2- افزودن پیش جزء «ب» بر سر فعل شبه کمکی بایستن در مرزباننامه ……. 178
6-2-3-3- افزودن پیش جزء «ب» بر سر افعال مضارع در مرزباننامه…………………………. 179
6-2-3-4- افزودن پیش جزء «ب» بر سر فعل امر در مرزباننامه…………………………………. 179
6-2-4- افزودن پیش جزء «بر» بر سر فعل در مرزباننامه ……………………………………………….. 180
6-2-4-1- افزودن پیش جزء بر سر فعل ماضی در مرزباننامه …………………………………….. 180
6-2-4-2- افزودن پیش جزء بر سر فعل مضارع در مرزباننامه ……………………………………. 180
6-3- افعال با حروف اضافهی اختصاصی متفاوت با امروز در مرزباننامه………………………………. 181
6-3-1- افعال با حروف متفاوت با امروز در مرزباننامه……………………………………………………….. 181
6-3-2- حذف حرف اضافه از آغاز متمم در مرزباننامه…………………………………………………….. 183
6-3-3- حذف حرف اضافه از آغاز متمم در مرزباننامه…………………………………………………….. 183
6-3-4- جا به جایی حرف اضافه و متمم در جمله……………………………………………………………. 184
6-3-4-1- جدا ساختن اجزای فعل مرکب با حروف اضافه و متمم در مرزباننامه……… 184
6-3-4-2- قرار گرفتن حرف اضافه بعد از فعل در مرزباننامه ……………………………………… 185
6-3-5- آوردن را به جای حروف اضافه در مرزباننامه ……………………………………………………… 185
6-4- ریشه و مادهی فعلها در مرزباننامه……………………………………………………………………………….. 186
6-4-1- اشتقاق از بن مضارع نه ماضی………………………………………………………………………………… 187
6-4-2- فعلهای بیقاعده و باقاعده در مرزباننامه……………………………………………………………… 187
6- 4-2-1- فعلهای باقاعده در مرزباننامه……………………………………………………………………… 187
6-4-2-2- فعلهای بیقاعدهی مرزباننامه………………………………………………………………………. 188
2-5- هنر مانوی ………………………………………………………………………………………………………………… 17
2-6- سرانجام دین مانی …………………………………………………………………………………………………… 18
2-7- عقاید مانی…………………………………………………………………………………………………………………. 18
فصل سوم : تحلیل آرایههای ادبی در متون مانوی
3ـ1ـ معرفی آرایههای ادبی……………………………………………………………………………………………….. 22
3ـ1ـ1ـ صنایع لفظی ………………………………………………………………………………………………………… 23
3ـ1ـ2ـ صنایع معنوی……………………………………………………………………………………………………….. 24
3ـ2ـ آفرینش جهان مادی…………………………………………………………………………………………………. 29
3ـ2ـ2ـ ویژگیهای جهان مادی ………………………………………………………………………………………. 37
3ـ2ـ3ـ نقش آموزههای مانوی در نجاتبخشی انسان……………………………………………………… 42
3ـ2ـ3ـ1ـ مانی در پیشگاه پادشاهان………………………………………………………………………………… 43
3ـ2ـ3ـ2ـ متونی در ستایش مسیح…………………………………………………………………………………. 45
3ـ3ـ پایان جهان از منظر مانی ………………………………………………………………………………………… 48
3ـ3ـ1ـ رهایی از جهان مادی……………………………………………………………………………………………. 51
3ـ3ـ2ـ توصیف بهشت از منظر مانویان ………………………………………………………………………….. 54
فصل چهارم : اشعاری در باب جهان پس از مرگ
4ـ1ـ.هویدگمان…………………………………………………………………………………………………………………… 59
4ـ2ـ انگدروشنان………………………………………………………………………………………………………………… 66
4ـ3ـ سرودهای ستایش……………………………………………………………………………………………………… 79
4ـ3ـ1ـ ستایش ایزدان ……………………………………………………………………………………………………… 79
4ـ3ـ2ـ ستایش مانی و بزرگان دین مانوی………………………………………………………………………. 83
4ـ3ـ3ـ ستایش عیسی………………………………………………………………………………………………………. 88
4ـ4ـاشعاری در وصف جهان تاریکی………………………………………………………………………………… 94
4ـ4ـ1ـ زبور مانوی……………………………………………………………………………………………………………… 94
4ـ4ـ2ـ سرودنامة سغدی…………………………………………………………………………………………………… 95
4ـ5ـ سرودهایی برای درگذشت مانی و یاران او………………………………………………………………. 96
نتیجهگیری………………………………………………………………………………………………………………………….. 102
این مطلب را هم بخوانید :
منابع ومآخذ………………………………………………………………………………………………………………………….. 104
فصل اول
مقدمه
آیین مانویت یکی از ادیان ایران باستان میباشد که توسط مانی(متولد بهسال 215م.) در سال 239 یا 240میلادی در بابل بنیانگذاریشد. امّا در آنجا طرفداران چندانی نیافت، بنابراین وی در زمان سلطنت شاپور اول بهایران سفرکرد و تا پایان فرمانروایی هرمزداول، بهراحتی دین خود را در این کشور ترویج نمود. مانویت ترکیبی از ادیان مسیحی، زرتشتی و گنوسی است. بگونهایکه ثنویت و تعارض میان خدای ناشناخته و خدای جهانآفرین را از کیش گنوسی وامگرفت. بهعقیده مانی هنگامیکه اهریمن، آفریدههای زروان را مشاهدهکرد، آنها را بسیار پسندید امّا چون نمیتوانست بهآنها دسترسی داشتهباشد، همانند آنها را با ذات تاریکی آفرید. بههمین دلیل آفرینش انسان از نظر مانی اهریمنی است. مانی از تثلیث پدر، مادر و فرزند در نوشتههایش استفادهکردهاست، همانند تثلیث پدر، پسر و روحالقدس در مسیحیت؛ و در جایی دیگر بهاسارت روح مهریزد اشارهکرده که بهنظر میرسد این اسارت مصلحتی و عمدی بوده، همانند عیسی که خود را قربانی کرد تا انسانها را نجاتدهد. مانی شاعر توانایی بود. او تلاشمیکرد اندیشهها و عقاید خود را در قالب شعر و بهخصوص