مبحث اول: مبانی و اوصاف حسن نیت در قراردادهای بین المللی…………………………………………….. 58
گفتار اول:مبانی حسن نیت……………………………………………………………………………………………………….. 58
بند اول: وجود صداقت و عدم سوء استفاده از حق……………………………………………………………………. 58
بند دوم: عدالت و انصاف و عرف…………………………………………………………………………………………….. 61
بند سوم: شرط ضمنی………………………………………………………………………………………………………………. 63
بند چهارم: نظم در قراردادها ……………………………………………………………………………………………………. 64
گفتار دوم: اوصاف تکلیف حسن نیت در قراردادهای بین المللی……………………………………………….. 65
بند اول: حسن نیت به عنوان یک اصل…………………………………………………………………………………….. 65
بند دوم: حسن نیت به عنوان یک قاعده اخلاقی ………………………………………………………………………. 71
مبحث دوم: نقش و معیار حسن نیت در قراردادهای بین المللی اخلاقی ……………………………………. 72
گفتار اول: نقش حسن نیت در قراردادهای بین المللی……………………………………………………………….. 72
بند اول: نقش محدوده……………………………………………………………………………………………………………… 72
فصل چهارم: قلمرو حسن نیت قبل و حین انعقاد قراردادهای بین المللی……………………………………. 74
مبحث اول: حسن نیت در مرحله پیش ازانعقاد در قراردادهای بین المللی………………………………….. 75
گفتار اول: اصل آزادی مذاکره …………………………………………………………………………………………………. 76
بند اول: اصل آزادی مذاکره در حقوق کامن لو…………………………………………………………………………. 77
بند دوم:حسن نیت و تفسیر در مرحله پیش قراردادی ………………………………………………………………. 78
گفتار دوم: حسن نیت و کنترل اصل آزادی مذاکره……………………………………………………………………. 79
گفتار سوم: ضمانت اجراهای قبل انعقاد…………………………………………………………………………………….. 81
مبحث دوم: قلمرو حسن نیت در مرحله انعقاد قراردادهای بین المللی……………………………………….. 83
گفتار اول: تعهد به مذاکره به نحو جدی……………………………………………………………………………………. 83
بند اول: مذاکرات برای کسب اطلاعات……………………………………………………………………………………. 84
بند دوم: آزادی مذاکره و حق خاتمه دادن مذاکرات…………………………………………………………………… 85
بند سوم: اصل آزادی خروج از فرایند انعقاد قرارداد………………………………………………………………….. 85
بند چهارم: قطع غیر موجه و ناگهانی مذاکرات …………………………………………………………………………. 86
بند پنجم: رجوع از ایجاب………………………………………………………………………………………………………… 86
گفتار دوم: تعهد به دادن اطلاعات…………………………………………………………………………………………….. 87
بند اول: تحمیل تعهد به دادن اطلاعات…………………………………………………………………………………….. 87
بند دوم: لزوم اطلاع از تغییر عقیده…………………………………………………………………………………………… 87
بند سوم: تعهد به دادن اطلاعات از روی صداقت و بدون اشتباه………………………………………………… 88
گفتار سوم: ضمانت اجرا بعد از انعقاد قرارداد بین المللی…………………………………………………………… 89
فصل پنجم: قلمرو حسن نیت بعد از انعقاد قراردادهای بین المللی……………………………………………… 92
مبحث اول: حسن نیت در مرحله اجرای قراردادهای بین المللی………………………………………………. 93
گفتار اول: حسن نیت و تعهدات طرفین……………………………………………………………………………………. 94
بند اول: جلوه های حسن نیت در ارتباط با تعهدات اصل طرفین……………………………………………….. 94
این مطلب را هم بخوانید :
الف- پایبندی به قرارداد و اجرای آن……………………………………………………………………………………….. 94
ب- بعد سلبی………………………………………………………………………………………………………………………….. 94
ج- بعد ایجابی ……………………………………………………………………………………………………………………….. 95
بند دوم: حسن نیت و تعهدات ضمنی……………………………………………………………………………………….. 95
الف- تسلیم توابع ضروری مورد معامله…………………………………………………………………………………… 96
ب- تعهد به دادن اطلاعات………………………………………………………………………………………………………. 96
گفتار دوم: حسن نیت و رفتار متناقض………………………………………………………………………………………. 97
گفتار سوم: حسن نیت و کنترل حقوق و اختیارات……………………………………………………………………. 97
گفتار چهارم: حسن نیت و تعدیل قواعد…………………………………………………………………………………… 99
بنداول: اجرای بخش اساسی قرارداد…………………………………………………………………………………………. 99
بیان اقسام قتل عمدی در حقوق کیفری ایران و عراق و بررسی و تجزیه و تحلیل ترک فعل و فعل غیر مادی در امکان تحقق عنصر مادی این بزه با شرایط لازم و نقد و بررسی سیاست کیفری ایران در قبال اشتباه در شخص و شخصیت می باشد،به علاوه در مجازات قتل عمد وشرایط تشدید مجازات بین حقوق دو کشور تفاوت وجود دارد که حتی به این صورت که مجازات قتل عمد در حقوق ایران برابر با قتل عمد مشدده در حقوق عراق می باشد که مجازات آن اعدام است.با مقایسه ای که بین حقوق دو کشور به عمل آمده حقوق ایران در بیشتر موارد به ویژه در خصوص مجازات قوی تر و بسیار مستحکم تر از حقوق عراق عمل نموده است.
کلیدواژه:قتل،رکن مادی،قتل عمد،عمد،عمل نوعاً کشنده،قصاص،فعل،ترک فعل،فعل مادی،غعل غیرمادی،رابطه سببیّت
مقدمه
قتل نفس ازبزرگترین صدمات بدنی است که علیه بشر اتفاق می افتد واز جمله جرایمی است که همیشه منفور بوده واز قدیم الایام بشر در قتل،واکنش و عکس العمل شدیدی نشان داده است.قتل از نخستین جرایمی است که آدمی از هنگام آفرینش خود انجام داده است.خداوند قتل عمد انسان های بی گناه را حرام و عامل خلود در جهنم و عذاب جاویدان آخرت دانسته است. [1]
در واقع نوع انسان و انسانیت که در وجود انسان میباشد مهم جلوه داده شده وقتل بی جهت آن،لطمه به انسان و انسانیت میباشد و به نظر،در مکتب اسلام فرقی
بین فرد و جامعه نیست و علی رغم اینکه قصاص واجب میگردد و بعد از آن می فرماید اگر از برادرت در گذشتی این گذشت همراه با نیکویی و معرفت میباشد.یعنی در اخذ دیه سخت گیری ننمایید وبیشتر از حق مطالبه نکنید. قاتل و اولیای او را در تنگنا قرار ندهیدواز سوی دیگر به قاتل نیز امر میکند که دیه را با احسان وخوشرویی ادا کند و در آنچه میپردازد اذیت و آزار را همراه نکند و میگوید:بعد از اتمام کار و مصالحه از قواعد صلح وآشتی تجاوز نکنید که هر کس چنین کند برای او عذابی درد ناک است.و انچه به ذهن متبادر میگردد اینکه عفو وبخشش خیلی بهتر از قصاص است واینکه در ابتدا قصاص را مطرح کرده،شاید به جهت آرام کردن اولیای مقتول بوده والا آنچه از نظر خداوند مهم است همان اخذ دیه و عفو است.احکام اسلام بر خلاف احکام وقوانین بشری از جامعیت تام بر خوردار است وهمین همه جانبه گرایی است که احکام الهی را جاویدان نموده و لکن بشر،علمش و احاطه اش بر امور محدود است و آینده و چگونگی آن را نمی تواند درک کند از این رو است که قوانین دستخوش تغییر وتبدیل میگردد.اهتمام اسلام به حفظ نفوس تا جایی است که حتی برای قتل سهوی نیز دیه قرار داده است و همچنین خود کشی را حرام نموده است و مرتکب آن را سزاوار آتش جهنم می داند. با این روش که اسلام مقرر نموده امنیت عمومی در اجتماعات بشری بر قرار می شود و دیگر یا حادثه ای رخ نمی دهد ویا بسیار اندک به وقوع می پیوندد،زیرا انسان هر گاه بداند خداوند سبحان عمل زشت خود کشی را نمی بخشد و به خاطر رهایی از عذاب آخرت اقدام به چنین عملی نمی نماید.و نیز هر وقت آگاه گردد که اگر کسی را به قتل برساند در مقابل او کشته می شود به خاطر ترس از کشته شدن اقدام به قتل دیگری نمیکند پس قصاص تاًمین کننده حیات است.
بشر معمولا فراموش کار است،یک روز آنقدر مقرور متکبر میشود که خود را آفریدگار عالم میخواند و روزی آنقدر پست و فروتن وخود باخته در مقابل سایر مخلوقات میشود که خویشتن خود را حتی کمتر از حیوانات نزول میدهد و این سرگردانی تکرار منظومه ای باور نکردنی از بدو خلقت تا کنون است آنچه که برای بشر بدوی پدید آمده است امروز برای انسان متمدن ،دارای فرهنگ و هوشمند اتفاق می افتد و جالب است بدانیم انسان خود پدید آورنده آن است و بدان اصرار میورزد. انسان در بستر زمان آنقدر غرق میشود که گویا برای او بازگشتی وجود ندارد، به شکلی عمل میکند که تنها خوی حیوانی او اقتضای آن را دارد و البته او بدون حکمت آفریده نشده است و تحت حکومت الهی قرار دارد «لایمکن الفرار من حکومتک»[2] کسی نمی تواند از حاکمیت الهی فرار کند.
جرم قتل نیز مانند سایر جرائم از سه عنصر تشکیل یافته و عبارتند از : عنصر مادی ،عنصر قانونی ،عنصر معنوی. زمانی که این ارکان جمع شده باشد میتوانیم بگوییم جرم قتل واقع شده است و برای اینکه فردی را مجازات نماییم، باید عناصر مذکور در عمل قتل موجود باشد و هر گاه یکی از ارکان متشکله مفقود گردد صدق عنوان جرم بر عمل ارتکابی مشکل خواهد بود و نمیتوان عمل مزبور را جرم دانست و مرتکب آن را مجازات نمود ولی بعضی اوقات به علت اوضاع و احوال خاصی ، قانونگذار اعمالی را که علی الاصول در شرایط عادی جرم است،خود با تصویب متن قانونی دیگر ، تحت شرایط و اوضاع و احوال خاص جرم ندانسته و مجازات نمیکند، در واقع با زائل کردن اثر عنصر قانونی ، اعمال مجرمانه راموجه میشناسد و در این موارد با تصمیم و نظر قانونگذار یک حکم خاص ، حکم عام دیگر را از اعتبار میاندازد. همواره اینگونه نبوده و نیست که افراد جامعه بشری به حق خود قانع بوده و در ارتباطات گوناگون خویش با دیگر همنوعانشان از خود گذشتگی و ایثار نشان دهند ؛ بلکه افرادی هستند که با علل مختلف ، حد و مرزی برای ارضای تمایلات خویش نمیشناسند و حتی در این راه تا حدی پیش میروند که به حریم جان ،مال و حیثیت انسانها تجاوز میکنند؛ بنابراین وقوع جرم به صور مختلف در کلیه اجتماعات همواره قابل تحقق است و جلوگیری از گسترش و تداوم جنایت و روحیه خشونت آمیز در جامعه و در نهایت اجرای عدالت کیفری به عوامل مختلف از جمله بررسی و تشخیص دقیق عامل اصلی جرم بستگی دارد و از این جهت شناسایی مرتکب جرم و تعیین حدود مسئولیت کیفری وی خواه به عنوان فعل و یا ترک فعل و خواه به عنوان مباشر و سبب اهمیت فوق العادهای در مسائل جزایی
این مطلب را هم بخوانید :
مصادیق تجدیدنظر در مفاد قرارداد
دارد. از آنجا که قوانین و مقررات جزائی ما به تبعیت از بحثهای مطرح شده در کتب فقهی رکن مادی قتل را به همان شکل و صورت فعل و ترک فعل ، فعل غیر مادی و مسئولیت کیفری سبب و مباشر مطرح نموده و حتی در شقوق مختلف و ارائه مصادیق هم قانونگذار از نظر فقها پیروی نموده است. بدیهی است هر گاه صدمات وارده به مرگ قربانی بیانجامد به ویژه آنجا که مرتکب چنین نتیجهای را به طور مستقیم و غیر مستقیم قصد کرده باشد بر زشتی عمل وی افزوده میشود و بر چسب قتل بر پیشانی وی نقش میبندد. در حقوق ایران نیز تعیین مجازات برای جرم قتل حاکی از اهمیت این مسأله در بین حقوقدانان دارد. اما همان طور که میدانیم سیستم حقوقی ما برداشتی است از شریعت اسلام که تجلی در قوانین موضوعه دارد.
الف) اهمیت موضوع تحقیق
3-3- روش تهیه CMC-WPC………………………………………………………………………… 54
3-4- روش تهیه ماست غنی شده………………………………………………………………………… 56
3-5- آزمون های شیمیایی……………………………………………………………………………….. 57
3-6- آزمون های فیزیکی……………………………………………………………………………….. 58
3-7- ارزیابی حسی………………………………………………………………………………………. 59
3-8- تجزیه و تحلیل آماری……………………………………………………………………………… 59
فصل چهارم
4-1- ویژگی های شیمیایی………………………………………………………………………………. 63
4-1-1-اثر سطوح مختلف پایدارکننده روی خصوصیات کیفی ماست های غنی شده…………………… 64
4-2- ویژگی های ارگانولپتیکی ماست های غنی شده…………………………………………………… 77
4-1-1-اثر درصدهای مختلف پایدارکننده روی خصوصیات ارگانولپتیکی…………………………….. 79
4-1-1-اثر ماه های مختلف پایدارکننده روی خصوصیات ارگانولپتیکی………………………………… 81
4-1-1-اثر روزهای مختلف انبارداری روی خصوصیات ارگانولپتیکی……………………………….. 81
فصل پنجم
5-1- بحث……………………………………………………………………………………………….. 83
5-1-2- خصوصیات ارگانولپتیکی ماست های غنی شده……………………………………………….. 87
5-2- نتیجه گیری………………………………………………………………………………………… 91
5-3- پیشنهادات………………………………………………………………………………………….. 92
منابع……………………………………………………………………………………………………… 93
چکیده
ماست از پرمصرفترین فرآوردههای تخمیری شیر است که به دلیل ارزش تغذیهای بالا و دارا بودن ترکیبات غذایی-دارویی تاثیر بسیار خوبی روی سلامتی انسان دارد. اما مشکلاتی در مورد سینرژیس، قوام و غیره در ماست هنگام تولید و نگهداری بوجود می آید که روی مشتری پسندی و در نهایت بازده اقتصادی این فرآورده مهم خواهد گذاشت. از طرف دیگر آب پنیر محصول جانبی کارخانه های پنیر می باشد که دارای پروتئین ها با ارزش زیستی بالا و کیفیت عالی هستند که اکثرا دور ریخته می شود که دارای اثرات مخرب زیستی زیادی نیز می باشد. بنابراین، هدف تحقیق حاضر بررسی و ارزیابی افزودن کمپلکس کنسانتره پروتئین آب پنیر-کربوکسی متیل سلولز به ماست و بررسی اثر این غنی سازی روی آب اندازی، قوام، ویسکوزیته و سایر خواص فیزیکو شیمایی و همچنین تاثیر آن روی خواص ارگانولپتیکی محصول غنی شده می باشد. به همین منظور پایدار کننده در 3 سطح صفر، 1 و 2% به ماست در ماه های مختلف فروردین، اردیبهشت و خرداد افزوده گردید و خواص حسی و فیزیکوشیمیایی در روزهای 1، 7، 14 و 21 مورد ارزیابی قرار گرفتند. اثر پایدارکننده روی آب اندازی، قوام و ویسکوزیته کاملا معنی دار بود و با افزایش غلظت پایدار کننده این خواص بهبود نشان دادند. با توجه به یافته های این بررسی میتوان گفت که افزودن پایدارکننده به ماست به طور کلی روی خواص فیزیکوشیمیایی اثرات مطوبی داشت در حالیکه روی خواص حسی اثرات منفی نشان نداد. همچنین نمونه حاوی 1% پایدارکننده از لحاظ بافت دهانی بالاترین نمونه ارزیابی گردید. نمونه های ماه فروردین نیز از لحاظ ویسکوزیته، قوام و آب اندازی نسبت به ماه های دیگر دارای مطلوبیت بهتری بودند و همچنین از لحاظ احساس دهانی، غیر دهانی و ظاهر به عنوان بهترین نمونه انتخاب گردیدند. علاوه بر این با گذشت زمان میزان ماده جامد، اسیدیته، ویسکوزیته، آب اندازی و شاخص قوام نمونه ها افزایش و pH کاهش نشان داد و زمان نگهداری روی همه خواص حسی ماست ها تاثیر معنی داری داشت و با افزایش زمان نگهداری کیفیت نمونه ها افت پیدا نمود.
واژگان کلیدی: ماست؛ کمپلکس کنسانتره پروتئین آب پنیر-کربوکسی متیل سلولز؛ خصوصیات فیزیکوشیمایی؛ خصوصیات حسی.
1-1- مقدمه
مطابق سند اجماع دانش غذاهای عملگر در اروپا[1] (FUFOSE) غذایی به عنوان عملگر می تواند مطرح شود که به طور رضایتبخشی اثرات مفید آن روی یک یا چند هدف در بدن جدا از اثرات تغذیهای آن به اثبات رسیده باشد. همچنین، به طریقی مناسب موجب بهبود وضعیت سلامتی، رفاه و کاهش خطرات بیماری شود. غذاهای عملگر باید به صورت غذا باقی بمانند و اثرات مفید خود را در مقادیری که به طور معمول در غذا وجود دارند نشان دهند. آنها قرص یا کپسول نیستند بلکه قسمتی از یک غذای معمول هستند. تاکنون محصولات شیری پیشرو در توسعه غذاهای عملگر بوده اند. محصولات شیری تخمیر شده از قدیم الایام به عنوان غذاهایی که سلامتی بخش هستند مطرح بوده اند. محصولا شیری پروبیوتیک نظیر ماست که حاوی باکتری های سلامتی بخش اسید لاکتیک هستند یکی از نمونههای موفق غذاهای عملگر میباشند (Saarela, 2007).توان
این مطلب را هم بخوانید :
ماست معروفترین فرآورده تخمیری شیر است که از تخمیر اسید لاکتیکی شیر توسط باکتریهای آغازگر ماست (استرپتوکوکوس ترموفیلوس و لاکتوباسیلوس بولگاریکوس) تولید میشود Hayaloglu et al., 2007)). درگذشته ماندگاری بالاتر آن به عنوان یک فراورده تخمیری درمقایسه با شیر بسیار مورد توجه بوده است، اما امروزه این فراورده به لحاظ خواص حسی ویژه مصرف می شود. گاهی مصرف ماست نسبت به شیر بیشتر توصیه می شود، زیرا سیستم گوارشی بعضی افراد نسبت به قند لاکتوز موجود در شیر حساسیت دارد و دچار اختلالات گوارشی می شوند که در آن فرد به دلیل فقدان آنزیم لاکتاز قادر به تجزیه و هضم قند لاکتوز موجود در شیر در قسمت روده نمی باشد که در نهایت منجر به اسهال می گردد (Bender and Bender, 1999 ). هچنین ماست به دلیل کاهش میزان لاکتوز و غلظت بالای کلسیم ارزش
1-11-1 روش تهاجمی (Invasive) 46
1-11-2 غیر تهاجمی (Non-Invasive) 50
فصل دوم
مواد مورد نیاز و روش کار
2-1 جامعه مورد مطالعه 54
2-2 مواد مصرفی و روش انجام آزمایش 55
2-2-2 مراحل جمع آوری بیوپسی های معده 55
1-2-3 استخراج DNA از بیوپسی های معده 57
2-2-4 بررسی ژن های hpa A,babA2 ,hsp 70 با روش مولکولی PCR 59
فصل سوم
نتایج 66
فصل چهارم
بحث 75
نتیجه گیری 79
پیشنهادات 79
منابع 80
خلاصه انگلیسی
چکیده
مقدمه:
هلیکو باکتر پیلوری از مهمترین پاتوزن های معده در انسان می باشد. ژن های BabA2 Hpa HsP, در اتصال به سلولهای اپیتلیال معده و بیماریزایی باکتری ضروری می باشند.میزان فراوانی این ژن ها در مناطق جغرافیایی مختلف متفاوت است. هدف از این مطالعه ارزیابی فراوانی ژن هایBabA2 ، Hsp Hpa در ایزوله های هلیکو باکتر پیلوری جدا شده از بیوپسی های معده و ارتباط آنها با گاستریت، اولسر و سرطان معده صورت گرفت.
روش بررسی:
نمونه بیوپسی معده توسط متخصص گوارش از بیماران مبتلا به اختلالات گوارشی گرفته شده
ویک نمونه به منظور انجام تست اور ه آز و بررسی هیستو پاتولوژی و نمونه دیگر به منظور استخراجDNA به آزمایشگاه ارسال شد. پس از استخراجDNA فراوانی ژن های Hpa,BabA2، Hpa با بهره گرفتن از پرایمرهای اختصاصی آنها وروش مولکولی PCR بررسی شدند.
یافته ها:
این مطلب را هم بخوانید :
در بین 80 بیمار آلوده به هلیکو باکتر پیلوری، 36 بیمار دچار گاستریت، 18 بیمار دچار سرطان معده، و 26 بیمار دچار زخم معده بودند واز 80 نمونه بیوپسی معده مورد بررسی، 51 نمونه (63%) از نظر ژن مثبت بودند. فراوانی ژن BabA2 در هلیکو باکتر پیلوری جدا شده از بیوپسی بیماران در سرطان معده (8/13%) و در گاستریت (2/26%) و زخم معده (8/23%) بود.و همچنین 49نمونه (61%) از نظرژن Hsp مثبت بودند. 49نمونه (61%) از نظرژن Hsp مثبت بودند. فراوانی ژن Hsp در هلیکو باکترپیلوری جدا شده از بیوپسی بیماران مبتلا به سرطان معده (10%)، مبتلا به گاستریت (2/26%) و مبتلا به زخم معده (25%) بوده است 49نمونه (61%) از نظرژن Hsp مثبت بودند. فراوانی ژن Hsp در هلیکو باکترپیلوری جدا شده از بیوپسی بیماران مبتلا به سرطان معده (10%)، مبتلا به گاستریت (2/26%) و مبتلا به زخم معده (25%) بوده است بیماران
مبتلا به سرطان معده (10%)، مبتلا به گاستریت (2/26%) و مبتلا به زخم معده (25%) بوده است همچنین 57 نمونه (2/71%) از نظر ژن Hpaمثبت بودند. فراوانی ژن Hpa درهلیکوباکتر پیلوری جدا شده از
نفقه زن در عدّه فسخ نکاح.. 87
اجرتالمثل کارهای زن. 88
نحله زن. 91
نفقه زن در عده وفات شوهر. 92
نفقه زن قبل از عروسی.. 93
نشوز و وظایف زوجین : 97
حقوق ووظایف زوجین : 97
وظایف وحقوق زن نسبت به مرد : 97
حقوق ووظایف مرد نسبت به زن : 101
مانع نشوز : 104
واکنش در برابر نشوز زن : 105
در اصطلاح فقهی و حقوقی : 108
چکیده
پژوهش حاضر به بررسی احکام و مصادیق نفقه در حقوق اسلامی پرداخته است .
اسلام در قوانین خود ، سعادت مرد و زن و فرزندان که باید در دامن آنها پرورش یابند ،در پی آن سعادت جامعه که موثراز سعادت خانواده است را در نظر گرفته است .
علاوه براین ها خداوند در ساختمان و خلقت مردان ، این تکلیف را قرار داده تا نفقه جزئی از مدیریت و سرپرستی زوج برخانواده و زوم اش باشد خداوند از هر کس به اندازه نیرو و توان که در وجودشان قرار داده تکلیف خواسته در خلقت زنان نیز به خاطر اینکه مسئولیت ورنج و زحمات طاقت فرسای تولید نسل عادت ماهانه و پرستاری بچه که همه این عوامل باعث می شود از نیرو و توان زن کاسته شود،به خوبی رعیت حال طبیعی آنها را کرده است.
تحقیق حاضر ، به بیان اینکه زن و مرد از لحاظ نیرو و کار و فعالیتهای خشن اقتصادی مساوی و مشابه آفریده نشده اند،پرداخته است، زیرا خیلی از نیروها که در وجود مرد هست ،زن فاقد آنهاست و در قبالش نیز تکلیفی برذمه اش نیست. از مهمترین یافته های این پژوهش : که احتیاج زن به پول و ثروت از احتیاج مرد بیشتر است (تجمل و زینت جزئی از زندگی و احتیاجات زن می باشد ) پس اگر زن مجبور باشد که چون مرد دائما در تلاش و کوشش برای پول در آوردن باشد غرورش در هم می شکند وخستگی برایش به جا می آورد ، بدیهی است که زنی که آسایش خاطر ندارد فرصتی نخواهد داشت که به خود برسد وبهجت وسرور مرد را فراهم نماید لذا نه تنها مصلحت زن بلکه مصلحت مرد و کانون خانوادگی نیز در این است که زن از تلاشهای اجباری معاش ، معاف باشد و در مقابل از سوی مرد تامین شود و حرمت و شخصیت و اعتبار فردی و اجتماعی زن فراهم شود
واژگان کلیدی :
نفقه ، حقوق ، خانواده، تمکین- زوجیت- مالک
الف- بیان مسئله
امروزه با توجه به تغییر و تحولاتی که در نهادها و روابط اجتماعی و همچنین نقش و جایگاهی که زن در این عرصه ایفا می کند موضوع نفقه به عنوان یک موضوع مهم و خطیر در جامعه امروزی نقش به سزایی دارد. تبین موضوع نفقه در نظام فقهی اسلامی به خوبی می تواند الهام بخش نگاه ویزه اسلام بر جایگاه زن در نهاد خانواده و جامعه و روابط اجتماعی باشد .ایضاح فلسفه نفقه در بستر فقهی حقوق اسلام می تواند جنبه های انسانی،اقتصادی عدالت دوستی ،مالکیت، کرامت و حمایت از زن را به رخ دیگر نظام های حقوقی بکشد که داعیه تساوی زن و مرد را دارند.به خاطر آنکه اکثر خانواده ها با آنچه در فقه (همان چیزهایی که در عرف و جامعه معمول می باشد) هر چند که به طور جامع و کامل نمی باشد ولی می توان گفت در این زمینه اطلاعات و آگاهی هایی دارند.
با توجه به اهمیت موضوع نفقه و تاثیرات آن برجامعه اسلامی و انسانی در این پژوهش کوشیده شده تا به این موضوع خطیر و مهم پرداخته شود محدوده این پژوهش بررسی احکام و مصادیق نفقه در فقه اسلامی را شامل می شود .بر همین اساس این پژوهش به فرایند شکل گیری نفقه در اسلام و دیدگاه قرآن و تاثیرات آن برجامعه انسانی و اسلامی می پردازد .
ب- ضرورت و اهمیت تحقیق:
امروزه نظریه های حقوقی فمنیستی مدعی است که فلسفه حقوق سنتی آشکارا جایگاه زنان را نادیده گرفته است و نابرابری ها در حقوق خصوصی و جزا، حقوق زنان را تحقیر و تضییع کرده است .ادعای نارضایتی از بی عدالتی هایی که علیه زن صورت می گیرد، و به مباحث مشاجره آمیزی تبدیل شده و چه بسا به جنبش های اجتماعی تبدیل گشته است.حقوق اسلامی می تواندآنچه را که آنها با عنوان حمایت از زن ها ادعا می کنند، به چالش بکشد. بنابراین لازم است که با عناصر و مولفه های گوناگونی که در حقوق خانواده و نظام فقهی اسلامی مطرح شده به خوبی تبیین شود تا از حقوق زن به خوبی در این مسیر دفاع شود به ویژه آن که ادعا شده که نفقه نشانه بردگی و مملوکیت زن از سوی مرد است علاوه بر این از آنجا که جامعه از خانواده و افراد موجود در آن ، تشکیل میشود .پس سعادت و کمال جامعه در گرو سعادت خانواده ها می باشد، آشنا و آگاه شدن خانواده ها از موضوعات و مباحثی که مربوط به نهاد خانواده می باشد تداوم و سعادت خانواده را به همراه دارد . و از آنجا که پا برجا ماندن و تداوم خانواده ها حائز اهمیت می باشد این موضوع (نفقه ) ضرورت بررسی و آشنایی با آن در خانواده ها بیشتر احساس می شود ، و ضرورت دارد که امروزه خانواده ها با این مسئله و البته دیگر مسائل فقهی و حقوقی خانواده آشنا شوند تا بتوانند خانواده هایی سالم و به دور از جنجال داشته باشند .آنچه که اهمیت بحث را مضاعف می کند تغییر شیوه و سبک زندگی در دنیای مدرن و پیدایش هزینه های جدید است.
ج: اهداف تحقیق
با ازدواج، زوجین نسبت به همدیگر حقوق مالی و معنوی پیدا میکنند. یکی از مهمترین حقوق مالی زوجه پس از نکاح حق نفقه است. اداره خانواده و تربیت فرزندان هزینههایی دارد که از نظر اسلام بر عهدهی مرد است و زن هیچ گونه مسئولیتی در قبال آن ندارد. در این تحقیق بررسی میکنیم که به بحث نفقه و تأمین هزینه خانواده به عنوان رکن اصلی اقتصاد خانواده بپردازیم و ضمن آن ارتباطش را با ریاست شوهر و تمکین روشن نماییم. تبیین یک جانبه بودن تکلیف نفقه، مبنای الزام و تکلیف بودن آن و ضمانت اجرای نفقه از اهداف دیگر این نوشتار است. بررسی و تبیین ضرورت نفقه، مبنای قرآنی و روایی آن، شروط، میزان، مقدار، موضوعات و مصادیق نفقه، کیفیت استحقاق نفقه، امتیاز نفقه زوجه بر دیگر نفقات، ملاک تعیین نفقه و موانع و شروط استفاده نفقه از دیگر موضوعاتی است که در این تحقیق به طور مستدل به آن پرداخته شده است. در این نوشتار موضوعات مختلفی که در خصوص نفقه در میان دیدگاههای فقها مطرح شده گزارش شده و ادله فقهی آن نیز مطرح گردیده است. و البته که در تبیین این موضوعات به مبانی حقوقی موضوعات هم مروری گذرا شده است.
د- سئوالات تحقیق:
سوال اصلی احکام و مصادیق نفقه در فقه اسلامی چیست؟
1-نفقه چیست ؟
2-اسباب نفقه چیست ؟
3-حکم نفقه ی زوجه دائم و موقت چیست ؟
4-نفقه ی زوجه در چه صورتی از عهده ی مرد ساقط می شود ؟
5-حکم نفقه ی زوجه در صورت خودداری زوج به چه صورت است ؟
6-کیفیت پرداخت نفقه به چه صورتی می باشد ؟
7-حق و حقوق زوجین در رابطه با نشوز به چه صورتی می باشد ؟
ه – فرضیات تحقیق:
و- روش تحقیق:
روش تحقیق بصورت نظری و کتابخانه ای است پس از جمع آوری مطالب به تحلیل و تطبیق دیدگاه های مختلف پرداخته شده است برای تطبیق مطالب به کتب و مجلات مختلف فقهی و حقوقی مراجعه شده است.
ز- سازماندهی تحقیق:
این تحقیق در سه بخش اصلی ساماندهی شده است. بخش اول به کلیات تحقیق مربوط است که در آن ضمن پیجویی و انصیاح مفهومی نفقه به بررسی مبانی و ادله آن پرداخته شده و در بخش دوم تلاش شده ابعاد مختلف نفقه زوجه و احکام آن مورد بررسی قرار گیرد و در بخش سوم نفقه اقارب که اعم از نفقه اولاد و والدین است تبیین شده و شرایط آن مورد بررسی قرار گرفته است.
مفهوم نفقه
مفهوم لغوی نفقه
نفقه به فتح نون وفا و قاف اسم است از باب افتعال (انفاق) و جمع آنها نفاق و نفقات است و در لغت به معنی صرف و خرج و کسر و آنچه از دراهم کم و فانی شود[1].دهخدا نیز در معنای نفقه می گوید:آنچه صرف